|
Zespół jelita drażliwego
– kryteria diagnostyczne opracowane przez World Gastroenterology Organisation
Zespół jelita drażliwego (ang. IBIS – Irritable Bowel Syndrome) jest definiowany jako przewlekłe i epizodyczne, czynnościowe zaburzenie układu trawiennego. Jest dolegliwością wciąż słabo znaną i nie do końca zrozumiałą, zarówno dla pacjentów, jak i dla lekarzy, a przez to często niediagnozowaną.
Wielu chorych próbuje leczyć się samodzielnie – do 90% pacjentów z objawami IBS nigdy nie szuka fachowej pomocy medycznej. Zapadalność na IBS o nasileniu
umiarkowanym do ciężkiego, rośnie i zaczyna dotyczyć prawie ¾ osób dotkniętych tą chorobą.
Do niezależnych wskaźników predykcyjnych, w opartym na wypowiedziach chorych badaniu stopnia nasilenia IBS, należały:
- ból brzucha,
- przekonanie, że "z moim organizmem dzieje się coś poważnego",
- znaczny wysiłek przy wypróżnianiu,
- mialgia (bóle mięśniowe),
- przymus natychmiastowego wypróżnienia,
- wzdęcia.
* Kryteria muszą być spełnione przez okres ostatnich 3 miesięcy, przy założeniu, że początek objawów miał miejsce co najmniej 6 miesięcy przed postawieniem rozpoznania.
** "Dyskomfort" oznacza nieprzyjemne uczucie, które jednak nie jest bólem.
IBS można podzielić na podtypy w zależności od dominującego rytmu wypróżnień:
- IBS z zaparciami (IBS-C) stolce twarde lub grudkowate
- IBS z biegunkami (IBS-D) stolce luźne (papkowate) lub wodniste
- Mieszany IBS (IBS-M) stolce twarde, grudkowate lub wodniste
- Niesklasyfikowane IBS - nieprawidłowości stolca, niewystarczające do spełnienia kryteriów
Ustalono różne czynniki ryzyka IBS, niektóre z nich wymagają dalszych badań.
Terapia IBS
Ciągle nie ustalono swoistej terapii lub konsensusu, dotyczących leczenia IBS. IBS jest zazwyczaj leczone objawowo. Niewiele metod leczenia ma udowodnioną wysoką skuteczność pod względem ogólnego łagodzenia objawów. Nie ma także jednego najlepszego sposobu leczenia chorych z objawami umiarkowanego do ciężkiego IBS. Łagodne objawy udaje się zwykle opanować za pomocą leczenia objawowego.Ocena skuteczności i bezpieczeństwa nowych metod leczenia wymaga dalszych badań.
Brak równowagi we florze bakteryjnej jelit wydaje się odgrywać bardzo ważną rolę w IBS. IBS jest na ogół postrzegany jako zaburzenie osi jelito-mózg, odzwierciedlające interakcje pomiędzy trzema czynnikami: ruchliwość jelit, nadwrażliwość trzewna oraz percepcja ośrodkowego układu nerwowego (OUN).
Ostatnie badania sugerują, że zaburzenia ruchomości jelit i nadwrażliwość trzewna, a nawet zdarzenia z zakresu OUN, mogą być wyzwalane lub modulowane poprzez zmiany w mikroflorze przewodu pokarmowego.
Nowe zalecenia żywieniowe WGO dla pacjentów z IBS
Światowa Organizacja Gastroenterologii opracowała nowe zalecenia żywieniowe sprzyjające poprawie stanu zdrowia gastroenterologicznego i ograniczniu zaburzeń związanych z IBS. Jednym z zaleceń jest włączenie do codziennej diety fermentowanych produktów mlecznych o potiwerdzonych naukowo właściwościach probiotycznych.
Spożywanie produktów zawierających probiotyki
o dowiedzionej skuteczności może łagodzić objawy IBS i wspomagać zdrowie układu trawiennego.
W badaniach zaobserwowano zmienioną mikroflorę bakteryjną jelit u chorych z IBS oraz nasilenie objawów po infekcjach jelitowych. Wyniki te sugerują, że normalizacja mikroflory jelit (za pomocą probiotyków o udowodnionej skuteczności), może być użytecznym celem terapeutycznym u pacjentów z IBS.
- Metaanalizy badań dotyczących probiotyków wskazują, że istnieje związek pomiędzy ich stosowaniem, a uogólnioną poprawą w zakresie dolegliwości związanych z IBS.
- Stosowanie probiotyków o udowodnionej skuteczności wiąże się z mniejszym nasileniem bólu brzucha oraz ustąpieniem objawów, takich jak: wzdęcia i gazy.
Wpływ probiotyków na zdrowie zależy od ich szczepu oraz od zastosowanej dawki.
60–70% chorych z IBS uważa, że spożywanie pokarmu nasila dolegliwości oraz że przyczyną ich problemów zdrowotnych jest nadwrażliwość na pokarm.
Uwaga: w przypadku IBS zaleca się ograniczenie spożywania błonnika.
|