Żywność dla zdrowiaBiuletyn dla lekarzy · numer 12








Żywność funkcjonalna i suplementy diety – nowe regulacje Unii Europejskiej dla produktów prozdrowotnych

Redaktor naczelna, Ewa Zacharewicz


Żywność funkcjonalna, czyli taka, która oprócz wartości odżywczych dostarcza dodatkowych korzyści dla zdrowia, staje się w obecnych czasach bardzo ważnym elementem naszej diety. Dużą popularnością wśród Polaków cieszą się też suplementy diety. Obecnie w Unii Europejskiej trwa proces autoryzacji tzw. oświadczeń zdrowotnych, czyli informacji dla konsumenta o wpływie produktów funkcjonalnych i suplementów na zdrowie.

Producenci składają do Europejskiego Urzędu ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) dokumentację naukową potwierdzającą działanie produktu. Urząd ocenia oświadczenie z naukowego punktu widzenia i wydaje odpowiednią opinię. Opinia ta nabiera znaczenia prawnego po zatwierdzeniu przez Komisję Europejską i Parlament Europejski. Proces uzyskania autoryzacji trwa średnio ok. 1 roku, jest wieloetapowy i dotyczy wyłącznie formułowania informacji dla konsumentów. Informacje naukowe kierowane do środowiska medycznego i naukowego nie podlegają autoryzacji, ponieważ oparte są bezpośrednio na publikowanych danych naukowych.

We wszystkich państwach Unii Europejskiej obserwuje się duże zainteresowanie oświadczeniami zdrowotnymi – złożone zostało ponad 10 000 wniosków. Z tego powodu proces autoryzacji potrwa najprawdopodobniej kilka lat.

Oświadczenia powinny być sformułowane w taki sposób, aby konsument nie posiadający specjalistycznej wiedzy mógł zrozumieć, jaką korzyść dla jego zdrowia niesie dany produkt.

Dodatkowym warunkiem umożliwiającym stosowanie oświadczeń jest spełnianie przez produkt tzw. profili składników odżywczych. W uproszczeniu oznacza to, że produkt posiadający oświadczenie nie może być za tłusty, za słodki i za słony. Takie wymaganie zostało wprowadzone, aby słone przekąski i słodycze nie mogły deklarować korzystnego wpływu na zdrowie.

Regulacje te mają na celu ułatwienie konsumentowi świadomego wyboru produktów prozdrowotnych w sklepie.

Informacje zawarte w oświadczeniach są często ogólne, dlatego wciąż tak ważna jest rola lekarza w przekazywaniu konsumentom - i jednocześnie pacjentom - szczegółowych informacji dotyczących działania produktów, np. badań naukowych.